هدف: تغییرات اقلیمی به عنوان یکی از پیچیده‌ترین تهدیدات نوین، پایداری شرکت‌های بورسی را با چالش مواجه کرده است. هدف اصلی این پژوهش، شناسایی و اولویت‌بندی راهبردهای بومی مدیریت ریسک اقلیمی در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بازار سرمایه ایران است تا چارچوبی عملیاتی برای مقابله با ریسک‌های فیزیکی و گذار ارائه دهد.

روش‌شناسی: این تحقیق با رویکرد ترکیبی (کیفی-کمی) انجام شد. در بخش کیفی، با استفاده از تحلیل تماتیک (براون و کلارک)، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۰ نفر از خبرگان و تحلیل مستندات شرکتی صورت گرفت. در بخش کمی، داده‌ها از طریق ۳۱۸ پرسشنامه معتبر جمع‌آوری شد. جهت تعیین وزن معیارها از فرآیند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و برای رتبه‌بندی نهایی راهبردها از تکنیک تاپسیس (TOPSIS) استفاده گردید.

یافته‌ها :تحلیل کیفی منجر به استخراج ۱۶۲ کد اولیه، ۳۵ تم فرعی و ۱۱ مضمون اصلی شد که در این میان، مضمون «فناوری‌های تاب‌آوری عملیاتی» با ۵/۲۷٪ بیشترین فراوانی را داشت. نتایج بخش کمی نشان داد که «ریسک‌های فیزیکی حاد و مزمن» (وزن ۲۳۶/۰) مهم‌ترین معیار اثرگذار است. همچنین، بر اساس خروجی تکنیک تاپسیس، راهبرد «تقویت افشای داوطلبانه» با شاخص نزدیکی ۶۴۵/۰ در رتبه نخست و «بیمه اقلیمی و پوشش خسارات» (۵۸۷/۰) در رتبه دوم راهبردهای بهینه قرار گرفتند.

نتیجه‌گیری: یافته‌ها حاکی از وجود شکاف دیدگاهی بین خبرگان و مدیران اجرایی است؛ در حالی که خبرگان بر بومی‌سازی فناوری‌های عملیاتی تأکید دارند، مدیران عملیاتی «افشای اطلاعات» را راهبردی‌ترین پاسخ به فشار بازارهای سرمایه می‌دانند. این پژوهش پیشنهاد می‌کند سازمان بورس الزامات افشای منطبق بر استانداردهای TCFD را تا سال ۱۴۰۶ عملیاتی کرده و زیرساخت‌های بازار کربن داخلی و صندوق‌های بیمه اقلیمی را توسعه دهد.