گردشگری دیجیتال شهری به‌عنوان یکی از حوزه‌های نوظهور، در پیوند میان فناوری‌های دیجیتال، شهر هوشمند و برنامه‌ریزی شهری پایدار، طی سه دهه اخیر رشد چشمگیری داشته است؛ با وجود این، ساختار دانشی، مسیرهای تحول مفهومی و روندهای پژوهشی این حوزه هنوز تبیین نشده‌اند. پژوهش حاضر با هدف ترسیم نقشه دانشی گردشگری دیجیتال شهری، شناسایی روندهای تحول مفهومی و استخراج ابعاد اصلی این حوزه انجام گردید. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی ـ تحلیلی مبتنی بر علم‌سنجی است. جامعه آماری شامل ۵۲۳ مقاله نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس طی سال‌های ۱۹۹۴ تا ۲۰۲۵ است. داده‌ها با بهره‌گیری از نرم‌افزار VOSviewer و با استفاده از تحلیل هم‌رخدادی واژگان، هم‌استنادی و تحلیل زمانی مورد بررسی قرار گرفته‌اند.

بر اساس یافته‌های پژوهش، تحول مفهومی گردشگری دیجیتال شهری در چهار دوره متمایز رخ داده است. همچنین پژوهش حاضر ماتریس پنج‌بعدی گردشگری دیجیتال شهری متشکل از حکمروایی اکوسیستمی، مورفولوژی کالبدی، تجربه غوطه‌ور، اکولوژی داده‌محور و اقتصاد پلتفرمی را به‌عنوان چارچوبی مفهومی برای تبیین توسعه پایدار گردشگری شهری ارائه نموده است. نتایج بیانگر آن است که این حوزه از رویکردهای فناورانه صرف عبور نموده و به چارچوبی میان‌رشته‌ای مبتنی بر تعامل ابعاد فناورانه، کالبدی، اجتماعی و اقتصادی تبدیل شده است. افزون بر این،

نتایج پژوهش ضمن همسویی با مطالعات پیشین، نشان می‌دهد که همه‌گیری کووید-۱۹ به‌عنوان کاتالیزور تحول دیجیتال، نقش مهمی در تغییر پارادایم گردشگری شهری ایفا نموده است. همچنین، یافته‌ها بر ضرورت ایجاد تعادل میان توسعه اقتصاد دیجیتال، حفاظت از میراث شهری و ارتقای پایداری تأکید دارد و این امر می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی شهری و جهت‌دهی پژوهش‌های آینده در حوزه گردشگری دیجیتال شهری باشد.