ارائه الگوی جامع رفتار سبز کارکنان؛ رویکرد فراترکیب

نوری, روح اله; وکیلی, یوسف; حسن پور, اکبر; سبزی, محمود

doi:10.22077/jgdms.2025.9311.1300

ارائه الگوی جامع رفتار سبز کارکنان؛ رویکرد فراترکیب

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ دانشیار،مدیریت منابع انسانی، مدیریت، خوارزمی، تهران، ایران

² استادیار، مدیریت منابع انسانی، مدیریت، خوارزمی، تهران، ایران

³ دانشیار، مدیریت منابع انسانی، مدیریت، خوارزمی، تهران، ایران

⁴ دانشجوی دکترا، مدیریت منابع انسانی، مدیریت، خوارزمی، تهران، ایران

10.22077/jgdms.2025.9311.1300

چکیده

با توجه وضعیت محیط زیست جهان، هدف از انجام این پژوهش طراحی الگویی جامع برای رفتار سبز کارکنان است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی است و به صورت کیفی انجام شده است و با به‌کارگیری روش فراترکیب از طریق فرایند هفت مرحله‌ای ساندوسکی و باروسو، پس از بررسی اولیه 81 مقاله، 12 مقاله نهایی وارد فرایند فراترکیب و الگوی جامع برای رفتار سبز کارکنان تعیین شد. چارچوب نهایی شامل 3 مقوله، 17 مفهوم و 64 کد بود. مقولات شامل عوامل ورودی، فرایند و پیامدها و مفاهیم شامل عوامل فردی، عوامل موقعیتی، رویه‌های منابع انسانی سبز، انگیزش، توانایی، ادراک از نقش، نیت/قصد، فرصت/چالش، حفاظت، اجتناب از آسیب، تأثیرگذاری در دیگران، ابتکار عمل، اصلاح رفتار و رفتار پایدار، سطح فردی، سطح گروهی/تیمی، سطح سازمانی و سطح اجتماعی بودند. این چارچوب، مشابه مدل چندسطحی نورتون و همکاران (2015)، با الهام از تعامل فرد-محیط، عملکرد شغلی و نظریه خودتعیین‌گری طراحی شده و فرایندی پویا را ترسیم می‌کند که در آن عوامل ورودی از طریق سازوکارهای فرایندی به پیامدها منجر شده و عوامل فرایندی و پیامدها به‌صورت بازخوردی بر ورودی‌ها اثر می‌گذارند. این ساختار نه‌تنها عوامل شکل‌دهنده رفتار سبز را تبیین می‌کند، بلکه با تمایز بین رفتارهای اجباری و داوطلبانه، درک عمیقی از پویایی‌های این رفتار در سازمان‌ها ارائه می‌دهد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات