برازش مدل پیامدهای عملکردی مدیریت منابع انسانی سبز: نقش میانجی نوآوری و رهبری تحول‌آفرین سبز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 دانشیار بخش مدیریت دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

چکیده

هدف اصلی تحقیق حاضر بررسی تأثیر اقدامات مدیریت منابع انسانی سبز بر عملکرد سازمان با توجه به نقش میانجی نوآوری سبز و رهبری تحول‌آفرین سبز بود. جامعه آماری تحقیق شامل 1600 نفر از مدیران، سرپرستان و کارکنان در واحدهای کاری مختلف استانداری بصره بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی و فرمول کوکران تعداد 310 نفر به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. جهت جمع‌آوری داده‌های تحقیق از پرسشنامه اقتباس شده از پژوهش‏های گذشته استفاده شد. جهت تجزیه و تحلیل داده‌های تحقیق از روش مدلسازی معادلات ساختاری با نرم افزار Smart PLS4.0 پرداخته شد. یافته‌های تحقیق نشان داد که اقدامات مدیریت منابع انسانی سبز بر عملکرد سازمان، نوآوری سبز و رهبری تحول‌آفرین سبز تاثیر معنادار دارد. بین رهبری تحول‌آفرین سبز و نوآوری سبز با عملکرد سازمان تاثیر معنادار وجود ندارد. همچنین، اقدامات مدیریت منابع انسانی سبز بر عملکرد سازمانی باتوجه به نقش میانجی رهبری تحول‌آفرین سبز تأثیر معنادار ندارد. اقدامات مدیریت منابع انسانی سبز بر عملکرد سازمان باتوجه به نقش میانجی نوآوری سبز تأثیر معنادار ندارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

مراجع

اکبری، پیمان.، زارع شحنه، محمد مهدی.، و رستمی، مصطفی. (1401). تحلیل تأثیر رهبری تحول‌آفرین سبز بر عملکرد مالی با تأکید بر نقش میانجی مدیریت منابع انسانی سبز و ظرفیت نوآوری سبز. رهبری آموزشی کاربردی، 3 (2)، 74-65.  10.22098/ael.2022.11067.1121
رجب‌پور، ابراهیم، و افخمی اردکانی، مهدی. (1400). نقش مدیریت منابع انسانی سبز بر عملکرد زیست‌محیطی سازمان با تأکید بر نقش میانجی تعهد سازمانی. تحقیق‌های مدیریت عمومی، 14(53)، 166-141. 10.22111/jmr.2021.32896.4947
رحیم نیا، فریبرز، اسلامی، قاسم، و قادری، فرشاد. (۱۳۹۸). بررسی تأثیر استراتژی منابع انسانی سبز بر عملکرد صادراتی به واسطه مزیت رقابتی. مدیریت کسب و کارهای بین المللی، 2 (7)، ۷۳-۹۶. 10.22034/jiba.2019.9811
رضایی، بابک، و بذرکار، اردشیر. (1401). بررسی تأثیر اقدامات مدیریت منابع انسانی سبز بر عملکرد زیست محیطی سازمان باتوجه‌به نقش میانجی فرهنگ‌سازمانی سبز. مطالعات رفتاری در مدیریت، 13 (29)، 1-17. https://sanad.iau.ir/Journal/bsm/Article/1043211
سبک‌رو، مهدی، رنجبران، نگین، و احمدی زهرانی، مریم (1401). نقش رهبری تحول‌آفرین سبز و مدیریت منابع انسانی سبز بر نوآوری سبز و عملکرد زیست محیطی. نشریه ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی، 12 (3)، 74-47. https://sanad.iau.ir/fa/Article/930646
سید جوادین، سید رضا، روشن دل اربطانی، طاهر، نوبری، علیرضا. (۱۳۹۵). مدیریت منابع انسانی سبز: یک رویکرد سرمایه گذاری و توسعه پایدار. دانش سرمایه گذاری، 5 (20)، 297-327. http://www.jik-ifea.ir/article_9524.html
فرخی، مجتبی، نصر اصفهانی، علی، صفری، علی. (۱۳۹۶). ارائه چهارچوب مدیریت منابع انسانی سبز در صنعت فولاد. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین (ع). 9 ( ۴)، ۱۵۳-۱۷۹. 20.1001.1.20084528.1396.9.4.7.9
فرهادی نژاد، محسن.، علی کرمی، سجاد.، و عبدی، مرضیه. (۱۳۹۸). بررسی تأثیر رهبری تحول‌آفرین سبز بر رفتارهای سبز در محل کار؛ نقش میانجی نگرش زیست محیطی کارکنان. مجله تحقیق نامه مدیریت تحول، 11 (2)، 29-52. https://doi.org/10.22067/pmt.v11i2.74034
لندران اصفهانی، سعید، عمرانی قهجاورستانی، مینا، معلمی‌نیا، علی (1402). تأثیر مدیریت منابع انسانی سبز و شیوه‌های آن بر عملکرد و تعالی سازمانی با میانجی‌گری نوآوری سبز. مطالعات مدیریت و توسعه پایدار، ۳(۲)، ۲۳-۴۳. 10.30495/msds.2023.1985109.1140
یعقوبی، نورمحمد، دهقانی، مسعود، و امیدوار، ملیحه. (۱۳۹۷). استقرار مدیریت منابع انسانی سبز در اکوسیستم کارآفرینی. تحقیق‌های مدیریت منابع سازمانی، 8 (40)،۱۳۱-۱۴۹. 20.1001.1.22286977.1397.8.4.5.3
Ahmed, R. R., Akbar, W., Aijaz, M., Channar, Z. A., Ahmed, F., & Parmar, V. (2023). The role of green innovation on environmental and organizational performance: Moderation of human resource practices and management commitment. Heliyon, 9(1). e12676. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2022.e12679.
Akbari, P., Zare Shahnah, M. M., & Rostami, M. (2022). Analyzing the Impact of Green Transformational Leadership on Financial Performance with Emphasis on the Mediating Role of Green Human Resource Management and Green Innovation Capacity. Applied Educational Leadership, 3(2), 65-74. (In Persian) 10.22098/ael.2022.11067.1121.
Al-Swidi, A. K., Gelaidan, H. M., & Saleh, R. M. (2021). The joint impact of green human resource management, leadership and organizational culture on employees’ green behaviour and organisational environmental performance. Journal of Cleaner Production, 316, 112-128. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.128112.
Awwad, Al-Shammari AS, Alshammrei, S, Nawaz N and Tayyab, M. (2022). Green Human Resource Management and Sustainable Performance with the Mediating Role of Green Innovation: A Perspective of New Technological Era. Front. Environ. Sci. 10:901235. https://doi.org/10.3389/fenvs.2022.901235.
Benevene, P., & Buonomo, I. (2020). Green human resource management: An evidence-based systematic literature review. Sustainability, 12(15), 59-74. https://doi.org/10.3390/su12155974.
Buhaug, H. & Uexkull, N. (2021). Vicious Circles: Violence, Vulnerability, and Climate Change, Annual Review of Environment and Resources. 46:545–68. https://doi.org/10.1146/annurev-environ-012220-014708.
Byrne, B. M. (2010). Structural Equation Modeling with AMOS: Basic Concepts, Applications, and Programming (2nd ed.). New York: Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315757421.
Chan, H. K., He, H., & Wang, W. Y. (2012). Green marketing and its impact on supply chain management in industrial markets. Ind. Marketing Manage. 41, 557-562. https://doi.org/10.1016/j.indmarman.2012.04.002
Chen, Y. S., & Chang, C. H. (2013). The determinants of green product development performance: Green dynamic capabilities, green transformational leadership, and green creativity. Journal of business ethics, 116, 107-119. https://doi.org/10.1007/s10551-012-1452-x
Dumont, J., Shen, J., & Deng, X. (2017). Effects of green HRM practices on employee workplace green behavior: The role of psychological green climate and employee green values. Human resource management, 56(4), 613-627. https://doi.org/10.1002/hrm.21792.
Elnihewi, I., Fadzil, F. H., & Mohamed, R. (2014). The effect of institutional the factors on the organizational performance through performance measures of commercial banks in Liby. procedia -Social and Behavioral Sciences, 164, 635-640. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.11.157.
Faisal, S. (2023). Green human resource management—a synthesis. Sustainability, 15(3), 2259. https://doi.org/10.3390/su15032259.
Fang, L., Shi, S., Gao, J., & Li, X. (2022). The mediating role of green innovation and green culture in the relationship between green human resource management and environmental performance. Plos one, 17(9), e0274820. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0274820
Farhadnejad, M., Ali Karami, S., & Abdi, M. (2019). Investigating the Impact of Green Transformational Leadership on Green Workplace Behaviors: The Mediating Role of Employees' Environmental Attitudes. Journal of Transformation Management Research, 11(2), 29-52. (In Persian) https://doi.org/10.22067/pmt.v11i2.74034.
Farrokhi, M., Esfahani, A. N., & Safari, A. (2017). Presenting a Framework for Green Human Resource Management in the Steel Industry. Journal of Human Resource Management Research at Imam Hossein University, 9(4), 153-179. (In Persian) 20.1001.1.20084528.1396.9.4.7.9.
Graves, L. M., Sarkis, J., & Zhu, Q. (2013). How transformational leadership and employee motivation combine to predict employee proenvironmental behaviors in China. Journal of environmental psychology, 35, 81-91. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2013.05.002
Haddock-Millar, J., Sanyal, C., & Müller-Camen, M. (2016). Green human resource management: a comparative qualitative case study of a United States multinational corporation. The International Journal of Human Resource Management, 27(2), 192-211. https://doi.org/10.1080/09585192.2015.1052087
Jabbour, C. J. C. & de Sousa Jabbour, A. B. L. (2016). Green human resource management and green supply chain management: Linking two emerging agendas. Journal of Cleaner Production, 112, 1824-1833. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2015.01.052.
Jamil, C. J. C. & de Sousa Jabbour, A. B. L. (2021). Green human resource management and green supply chain management: Linking two emerging agendas. Journal of Cleaner Production, 112, 1824-1833. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2015.01.052
Kim, S. (2004). Individual-level factors and organizational performance in government organizations. Journal of public administration research and theory, 15(2), 245-261. https://doi.org/10.1093/jopart/mui013.
Kim, Y. J., Kim, W. G., Choi, H. M., & Phetvaroon, K. (2019). The effect of green human resource management on hotel employees’ eco-friendly behavior and environmental performance. International journal of hospitality management, 76, 83-93. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2018.04.007.
Kusi, M., Zhao, F., & Sukamani, D. (2021). Impact of perceived organizational support and green transformational leadership on sustainable organizational performance: A SEM approach. Business Process Management Journal, 27(5), 1373-1390. https://doi.org/10.1108/BPMJ-09-2020-0419.
Landran Esfahani, S., Omani Ghahjavarestani, M., & Moalleminia, A. (2023). The Impact of Green Human Resource Management and Its Practices on Organizational Performance and Excellence with the Mediation of Green Innovation. Journal of Management and Sustainable Development Studies, 3(2), 23-43. (In Persian) https://doi.org/ 10.30495/msds.2023.1985109.1140.
Lee, K-H. (2009). Why and how to adopt green management into business organizations? The case study of Korean SMEs in manufacturing industry. Management Decision, 47(7), 1101-1121. https://doi.org/10.1108/00251740910978322.
Mishra, P. (2017). Green human resource management. International Journal of Organizational Analysis. 25 (5), 762-788. https://doi.org/10.1108/IJOA-11-2016-1079.
Mittal, S., & Dhar, R. L. (2016). Effect of green transformational leadership on green creativity: A study of tourist hotels. Tourism Management, 57, 118-127. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2016.05.007.
Mo, Z., Tingchi Liu, M., & Wai Lai, I., K. (2025). The dynamic joint roles of green human resource management and environmentally specific transformational leadership on team green behavior. Tourism Management, 107, 105046. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2024.105046.
Mousa, S. K., & Othman, M. (2020). The impact of green human resource management practices on sustainable performance in healthcare organisations: A conceptual framework. Journal of Cleaner Production, 243, 118595. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.118595.
Neely, A., Adams, C., & Crowe, P. (2001). The performance prism in practice. Measuring Business Excellence, 5(2), 6-13. https://doi.org/10.1108/13683040110385142.
Ng, E. S., & Burke, R. J. (2010). Predictor of business students’ attitudes toward sustainable business practices. Journal of Business Ethics, 95, 603-615. https://doi.org/10.1007/s10551-010-0442-0.
Nisar, Q. A., Haider, S., Ali, F., Jamshed, S., Ryu, K., & Gill, S. S. (2021). Green human resource management practices and environmental performance in Malaysian green hotels: The role of green intellectual capital and pro-environmental behavior. Journal of Cleaner Production, 311, 127504. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.127504.
Perez, J. A. E., Ejaz, F., & Ejaz, S. (2023). Green Transformational Leadership, GHRM, and Proenvironmental Behavior: An Effectual Drive to Environmental Performances of Small-and Medium-Sized Enterprises. Sustainability, 15(5), 4537. https://doi.org/10.3390/su15054537.
Rahimnia, F., Eslami, G., & Ghaderi, F. (2019). Investigating the Impact of Green Human Resource Strategy on Export Performance through Competitive Advantage. Journal of International Business Management, 2(7), 73-96. (In Persian) 10.22034/jiba.2019.9811.
Rajabpour, A., & Ardakani, M. A. (2021). The Role of Green Human Resource Management on Organizational Environmental Performance with Emphasis on the Mediating Role of Organizational Commitment. Public Management Research, 14(53), 141-166. (In Persian) 10.22111/jmr.2021.32896.4947.
Renwick, D. W., Redman, T., & Maguire, S. (2013). Green human resource management: A review and research agenda. International journal of management reviews, 15(1), 1-14. https://doi.org/10.1111/j.1468-2370.2011.00328.x.
Rezaei, B., & Bazkar, A. (2022). Investigating the Impact of Green Human Resource Management Practices on Organizational Environmental Performance with Regard to the Mediating Role of Green Organizational Culture. Behavioral Studies in Management, 13(29), 1-17. (In Persian) https://sanad.iau.ir/Journal/bsm/Article/1043211.
Robertson, J. L., & Barling, J. (2013). Greening organizations through leaders' influence on employees' pro‐environmental behaviors. Journal of organizational behavior, 34(2), 176-194. https://doi.org/10.1002/job.1820.
Roscoe, S., Subramanian, N., Jabbour, C. J., & Chong, T. (2019). Green human resource management and the enablers of green organisational culture: Enhancing a firm's environmental performance for sustainable development. Business Strategy and the Environment, 28(5), 737-749.  https://doi.org/10.1002/bse.2277.
Sabokrou, M., Ranjbaran, N., & Ahmadizahrani, M. (2022). The Role of Green Transformational Leadership and Green Human Resource Management on Green Innovation and Environmental Performance. Journal of Innovation and Creativity in Humanities, 12(3), 47-74. (In Persian) https://sanad.iau.ir/fa/Article/930646.
Salman, Nader Abed (2022). Climate induced and displacement effects and solutions in Basra, Working paper of the University of Basra. https://knowledgeagainsthunger.org/technical/climate-induced-displacement-in-iraq-baseline-report/
Seyed Javadin, S. R., Arbatani, T. R., & Noori, A. (2016). Green Human Resource Management: An Investment and Sustainable Development Approach. Journal of Investment Knowledge, 5(20), 297-327. (In Persian) http://www.jik-ifea.ir/article_9524.html.
Singh, S. K., Del Giudice, M., Chierici, R., & Graziano, D. (2020). Green innovation and environmental performance: The role of green transformational leadership and green human resource management. Technological forecasting and social change, 150, 119762. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2019.119762.
Siyambalapitiya, J. Zhang, X. & Liu, X. (2018). Green human resource management: A proposed model in the context of Sri Lanka's tourism industry. Journal of Cleaner Production, 201, 542-555. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.07.305.
Song, W., Yu, H., & Xu, H. (2021). Effects of green human resource management and managerial environmental concern on green innovation. European journal of innovation management, 24(3), 951-967. https://doi.org/10.1108/EJIM-11-2019-0315
Tosun, C., Parvez, M. O., Bilim, Y., & Yu, L. (2022). Effects of green transformational leadership on green performance of employees via the mediating role of corporate social responsibility: Reflection from North Cyprus. International Journal of Hospitality Management, 103, 103218. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2022.103218.
Wang, H., Khan, M. A. S., Anwar, F., Shahzad, F., Adu, D., & Murad, M. (2021). Green innovation practices and its impacts on environmental and organizational performance. Frontiers in Psychology, 11, 553625. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.553625.
Yaghoubi, N. M., Dehghani, M., & Omidvar, M. (2018). Implementing Green Human Resource Management in the Entrepreneurship Ecosystem. Journal of Human Resource Management Research, 8(40), 131-149. (In Persian) 20.1001.1.22286977.1397.8.4.5.3.
Yang, y., Ud Din, A., Ud Din, q. m., & Ullah Khan, I. (2024). Green leadership in manufacturing industry: Unveiling the green Revolution's impact on organizational performance. Heliyon,10(6), 1-15. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e27831
Younis, Z., & Hussain, S. (2023). Green Transformational Leadership: Bridging the gap between Green HRM Practices and Environmental Performance through Green Psychological Climate. Sustainable Futures, 6, 100140. https://doi.org/10.1016/j.sftr.2023.100140
Zeng, S., Meng, X., Zeng, R., Tam, C. M., Tam, V. W., and Jin, T. (2011). How environmental management driving forces affect environmental and economic performance of SMEs: a study in the northern china district. J. Cleaner Prod. 19, 1426–1437. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2011.05.002

فایل ها

سابقه مقاله

  • تاریخ دریافت: 11 بهمن 1403
  • تاریخ بازنگری: 02 فروردین 1404
  • تاریخ پذیرش: 09 اردیبهشت 1404

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار